Özel Boyut (Custom Dimension) Nedir?
Özel boyut, GA4’te standart olarak sunulmayan; üyelik türü, kupon türü ya da ürünün sezonu gibi işletmeye özgü bir niteliği olay veya kullanıcı bilgisine ekleyerek raporlamada kullanılabilir hale getiren tanımlı alandır.
Özel Boyut Nasıl Çalışır?
Analitik araç kendi standart boyutlarını sunar: kaynak, cihaz, ülke, sayfa gibi. Ancak işletmenin sorduğu bazı sorular bu boyutlarla yanıtlanamaz: bu satın alma yeni müşteriden mi tekrar eden müşteriden mi geldi, ürün hangi sezondandı, kullanıcı hangi üyelik düzeyinde? Özel boyut, bu eksik niteliği analitik araca taşır.
Özel boyutlar kapsamlarına göre ayrılır:
- Olay kapsamlı: belirli bir olaya ait nitelik, örneğin ödeme yöntemi ya da kupon türü.
- Kullanıcı kapsamlı: kullanıcıyla birlikte kalan nitelik, örneğin üyelik türü.
- Ürün kapsamlı: ürün satırına ait nitelik, örneğin sezon ya da kumaş türü; marka (item_brand) GA4’te standart ürün alanıdır.
Bir özel boyutun çalışması için iki adım gerekir. Önce nitelik, siteden olayla birlikte gönderilir (data layer ve Google Tag Manager bu işi yapar). Sonra aynı nitelik analitik araçta özel boyut olarak tanımlanır; tanımlanmadan gönderilen parametre raporlarda görünmez.
Özel Boyut E-Ticarette Neden Önemlidir?
Standart raporlar, her işletmenin ihtiyacını karşılamaz. Özel boyut, ölçümü işletmenin iş sorularına uyarlar: hangi ödeme yöntemi daha çok dönüşüm getiriyor, hangi sezon daha yüksek sepet oluşturuyor, üye ile misafir müşteri davranışı nasıl farklılaşıyor. Bu tür analizler, ölçüm planında yazılan iş sorularına doğrudan bağlanır.
Ancak özel boyut sınırsız kullanılamaz. Araçlar tanımlanabilecek boyut sayısını sınırlar; çok farklı değer alan bir boyut (örneğin her kullanıcı için ayrı bir değer) raporlarda veriyi anlamsız hale getirebilir. Bu nedenle yalnızca karar vermek için gerçekten gerekli olan nitelikler tanımlanmalıdır. GA4 olayları ile birlikte tasarlanması tutarlılık sağlar.
Karar olarak özel boyutların adı ve değer kuralı belgelenir, değerler tutarlı biçimde yazılır (büyük küçük harf, boşluk) ve kişiyi doğrudan tanımlayan bilgi (ad, e-posta, telefon) boyut olarak gönderilmez; bu konuda kişisel veri kuralları geçerlidir. Boyutlar rapor panolarında kullanılacaksa Looker Studio gibi araçlarda adlandırma ile tutarlılık korunmalıdır.
Özel Boyut ile Kullanıcı Özelliği Farkı
Kullanıcı özelliği (user property), dil tercihi ya da üyelik türü gibi bir kullanıcı grubunu tanımlayan niteliktir. Olay parametresi tek bir eylemi anlatır; kullanıcı özelliği kişiye bağlı kalır ve kitle tanımında kullanılabilir. Raporda görünmesi için kullanıcı kapsamlı özel boyut olarak tanımlanır.
Örnek: Üyelik türü özelliğiyle bireysel ve kurumsal üyelerin satın alma davranışı ayrı segmentlerde karşılaştırılır.
Özel Boyutta Sık Yapılan Hatalar
- Kişisel veriyi boyut yapmak. Platform politikası ve veri koruma kuralları ihlal edilir.
- Çok fazla farklı değeri olan boyut tanımlamak. Raporlarda veri gruplanır ve okunamaz hale gelir.
- Parametreyi gönderip boyutu tanımlamamak. Veri toplanır ama raporlarda görünmez.
- Değer yazımında tutarsız olmak. Aynı niteliğin farklı yazımları ayrı kayıt olur.
Özel Boyut Hakkında Sık Sorulan Sorular
Özel boyut raporda neden görünmez?
Parametre analitik araçta özel boyut olarak tanımlanmadıysa gönderilmiş olsa da raporlara yansımaz.
Özel boyut ile özel metrik arasındaki fark nedir?
Boyut bir niteliktir ve verileri gruplar (marka, ödeme yöntemi). Metrik ise sayısal ölçüdür ve toplanabilir ya da ortalaması alınabilir (adet, tutar).
Özel boyut tanımlamadan önce ne yapılmalıdır?
Hangi iş sorusuna yanıt vereceği belirlenmeli, değer kuralı yazılmalı ve kişisel veri içermediği doğrulanmalıdır.